غفلت كرده از اينكه هر كس آن روايت را نقل كرده ، على و اصحابش را گفته ، هم چنان كه ديگران سلمان و قومش را و جمعى ديگر ابو موسى و قومش را و رواياتى ديگر ابو بكر و اصحابش را نام برده‌اند و همچنين رواياتى كه - بعضى از آنها گذشت - آيه را در شان على مىداند ، اصحاب على را هم ذكر كرده و در اين روايات كه مورد نظر مفسر نامبرده بوده ، هيچ روايتى نيست كه گفته باشد آيه در شان على ( ع ) به تنهايى نازل شده ، تا وى اشكال كند به اينكه لفظ آيه نص در جماعت است و با يك نفر تطبيق نمىشود . « 1 » بله در تفسير ثعلبى آمده كه اين آيه در شان على ( ع ) نازل شده « 2 » و نيز در كتاب نهج البيان شيبانى از امام باقر و امام صادق ( ع ) آمده كه اين آيه در شان على ( ع ) نازل شده و مراد از اين كلمات به قرينه رواياتى ديگر اين است كه در شان آن جناب و در شان اصحابش نازل شده ، اما نه به اين معنا كه خدا اصحاب آن حضرت در جنگ جمل و صفين و خوارج را براى هميشه و به تمام معنا دوست مىدارد بلكه معنايش اين است كه اصحاب آن جناب را از اين جهت كه در اين جنگها اسلام را يارى كردند دوست مىدارد . علاوه بر اينكه رواياتى زياد از طرق بيشتر محدثين مىآيد كه گفته‌اند : آيه شريفه : * ( « إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّه وَرَسُولُه » ) * در شان على ( ع ) نازل شده با اينكه در عبارت آيه « الذين » آمده كه صيغه جمع است . از اين هم كه بگذريم در آن روايت ( يعنى روايت قتاده و ضحاك و حسن ) اشكال ديگرى هست و آن اين است كه آيه : * ( « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا مَنْ يَرْتَدَّ مِنْكُمْ عَنْ دِينِه فَسَوْفَ يَأْتِي اللَّه بِقَوْمٍ يُحِبُّهُمْ وَيُحِبُّونَه . . . » ) * بدون هيچ ترديدى ظهور در معناى تبديل و استغناء دارد مىخواهد بفرمايد : خدا و دين او از شما بى نياز است و به زودى شما مسلمانان را تبديل به مسلمانانى مىكند كه چنين و چنانند ، حال چه اينكه خطاب به مسلمانان موجود در روز نزول باشد و يا به مجموع موجودين و معدومين ، خلاصه كلام اينكه مقصود خطاب به جماعتى از مؤمنين است به اينكه اگر همه آنها و يا بعضى از آنها از دين مرتد شوند ، به زودى خداى تعالى آنها را مبدل به قومى مىكند كه دوستشان دارد - و معلوم است كه نه خدا مرتدين را دوست دارد و نه مرتدين خدا را - مبدل به قومى مىكند كه داراى چنين و چنان صفاتى هستند و دين خدا را يارى مىكنند .

--> ( 1 ) جامع البيان ج 6 ص 184 . ( 2 ) تفسير ثعلبى .